ถ้าภาษาคือ การนำพยัญชนะมารวมเป็นคำ และนำคำมาเรียงเป็นประโยค การถ่ายภาพ คงเป็นการนำองค์ประกอบศิลปะพื้นฐานมารวมไว้ใน 1 ภาพ และนำองค์ประกอบศิลปะเหล่านั้น มาเรียบเรียงให้เกิดเป็นภาพที่มีเรื่องราว
สิ่งต้องทำความเข้าใจก่อน คือ
” การจัดองค์ประกอบภาพ กับ องค์ประกอบศิลปะการถ่ายภาพ ไม่เหมือนกันนะครับ “
องค์ประกอบภาพ คือ เครื่องมือหรือสิ่งที่ใช้สร้างความสวยงามให้กับภาพถ่าย ส่วนมากจะเป็น Object ที่ชัดเจน
ส่วนการจัดองค์ประกอบภาพ คือ การเอาองค์ประกอบต่างๆในภาพมาจัดวางตามหลักการต่างๆให้ลงตัว
ดังนั้นทั้งสองอย่างทำงานต่างกันนะครับ
ส่วนในบทความนี้ผมจะสรุปองค์ประกอบศิลปะการถ่ายรูปพื้นฐานที่คนถ่ายภาพรู้แล้วจะถ่ายรูปให้สวยอย่างมีศิลป์ได้มากขึ้น
1. จุด (Dot/Point)
องค์ประกอบที่เล็กที่สุด “จุด” สามารถใช้เป็นจุดเด่นหรือส่วนประกอบของภาพได้ เมื่อนำ “จุด” มาเรียงต่อกัน สามารถสร้างจังหวะ พื้นที่ หรือลวดลายได้ ภาพที่มีการใช้จุดเป็นส่วนประกอบ จะดูมีดีเทลละรายละเอียดที่มากขึ้น
2. เส้น (Line)
องค์ประกอบที่มีทิศทาง มีจุดเริ่มต้น และจุดสิ้นสุด เราสามารถใช้เส้นเป็นส่วนประกอบหนึ่งของภาพ หรือใช้เส้นช่วยดีไซน์ทิศทางการมองในภาพก็ได้
3. ระนาบ (Plane)
องค์ประกอบที่เล่นเรื่องระยะและความลึก มีผลต่อมิติฉากของภาพ ใช้ควบคุมฉากหลัง/ฉากหน้าของภาพและพื้นที่ว่างได้อย่างเหมาะสม
4. รูปร่าง / รูปทรง (Shape)
องค์ประกอบพื้นฐานที่พัฒนาต่อจากเส้น ให้เกิดเป็นรูปร่าง มีความหมาย เกิดความรู้สึกและใช้เล่าเรื่องราวในภาพได้
5. ขนาด / ระยะ / สัดส่วน (Size/Distance/Propotion)
องค์ประกอบที่เล่นกับการเปรียบเทียบของวัตถุต่างๆในภาพ ความเล็กใหญ่ ใกล้ไกล เป็นสิ่งที่คนสามารถแยกแยะมองเห็นได้ง่าย ถ้าวางสัดส่วนของวัตถุแต่ละขนาดในภาพอย่างเหมาะสม จะช่วยสร้างความสวยงามของภาพได้อย่างมาก
6. สี (Color)
องค์ประกอบที่ใช้แสดงออกทางอารมณ์ของภาพ สร้างความสวยงามในเชิงสีสัน ช่วยให้ดึงดูดสายตาจากผู้ดูภาพ ช่วยแยกแยะสิ่งต่างๆในภาพได้ง่าย ถ้ามีการใช้สีอย่างเหมาะสมและลงตัว
7. พื้นผิว (Texture)
องค์ประกอบที่ใช้ในการแสดงอารมณ์ความรู้สึกจากพื้นผิวรือลวดลายของวัตถุ สามารถสร้างความรู้สึก เรื่องราว สร้างเอกลักษณ์ที่พิเศษ รวมถึงเป็นฉากของภาพได้ด้วย
8. ความโปร่งทึบ
องค์ประกอบที่เกี่ยวกับระดับความใสเข้มของเนื้อวัตถุ ความโปร่งทึบจะส่งผลชัดเจนกับแสงเงาในภาพ ช่วยให้ภาพดูมีมิติที่แตกต่างออกไป รวมถึงการเชื่อมโยงกับวัตถุอื่นๆที่อยู่ข้างหลังจะให้เขาเห็นชัดหรือไม่ชัดก็ได้ นับเป็นอีกองค์ประกอบที่เป็นลูกเล่นให้กับภาพได้ไม่น้อย
9. แสง / เงา
องค์ประกอบที่เกี่ยวกับการทำงานของแสงเงา แสงเงาจะมีผลต่อความสว่าง ทิศทาง และพื้นที่แสงในภาพ ถ้าเราใช้แสงเงาในการถ่ายภาพได้ถูกต้อง ทำให้ภาพดูมีมิติอย่างมาก แสงเงายังส่งผลต่อสีและอารมณ์ความรู้สึกในภาพอีกด้วย
ภาพทุกภาพที่เราถ่าย ล้วนมีองค์ประกอบศิลปะเหล่านี้ผสมอยู่เสมอ ไม่ว่าจะเป็นมือใหม่ที่กำลังหัดถ่าย หรือมืออาชีพที่มีความรู้ในการถ่ายภาพ ล้วนต้องใช้องค์ประกอบเหล่านี้ในการถ่ายภาพทั้งสิ้น แต่จะมากน้อยหรือจะลงตัวสมดุลแค่ไหน ขึ้นอยู่กับการฝึกฝนและความเข้าใจในการใช้งานองค์ประกอบศิลปะเหล่านี้ด้วย
คอร์สเรียนออนไลน์
